τα μονοπάτια

Μονοπάτι 1

«Γλυκή - Πηγές Αχέροντα - Γέφυρα «Ντάλα» - Κοινότητα Σαμονίδας - Κάστρο Κιάφας»

Γενικά στοιχεία

Συνολικό μήκος: 7.989 μ.

Μονοπάτι: 3.400 μ.

Χωμ/δρομος: 1.789 μ.

Οδικό δίκτυο: 2.800 μ.

Χρόνος πεζοπορίας: 3 ώρες

Από τον μύθο του Αχέροντα στον θρύλο του Σουλίου

Ακολουθήστε τη διαδρομή που σας ξεναγεί από το τοπίο του μύθου στις κορυφές της ιστορίας. Με αφετηρία τη Γλυκή, το μονοπάτι διασχίζει το φαράγγι του Αχέροντα, του ποταμού που, σύμφωνα με την μυθολογία, όριζε το πέρασμα προς τον Κάτω Κόσμο.

Περνώντας από την ιστορική Γέφυρα του Ντάλα, η ανάβαση προς τα ιστορικά χωριά του Σουλίου αποκαλύπτει ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο. Οι απόκρημνες πλαγιές αφηγούνται την ιστορία ενός τόπου που ταυτίστηκε με τον αγώνα για την ελευθερία και έγινε σύμβολο αντίστασης.

Η πορεία ολοκληρώνεται στο Κάστρο της Κιάφας, ένα από τα σημαντικότερα οχυρά του Σουλίου. Από εδώ, το βλέμμα αγκαλιάζει το ιστορικό τοπίο του Σουλίου, με το θρυλικό Κούγκι να ξεχωρίζει απέναντι ως διαχρονικό σύμβολο ελευθερίας και αυτοθυσίας. Τα σωζόμενα κατάλοιπα του κάστρου προσκαλούν τον επισκέπτη να ανακαλύψει έναν τόπο όπου ο μύθος, η φύση και η ιστορία συνυφαίνονται αρμονικά.

Τμήμα Γλυκή – Γέφυρα «Ντάλα» 

  • Κατηγορία: Πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 1,91
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 1 ώρα
  • Υψομετρική διαφορά: 36 μ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Βορειοανατολικά
  • Χαμηλότερο σημείο: 58 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 94 μ.

Τμήμα Γέφυρα «Ντάλα» – Σαμονίδα

  • Κατηγορία: Απλή πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 3,23
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 1 ώρα
  • Υψομετρική διαφορά 328 μ.
  • Κατάσταση εδάφους:
  • Μονοπάτι: 1,44 χλμ.
  • Χωμ/δρομος: 1,79 χλμ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Βορειοανατολικά
  • Χαμηλότερο σημείο: 94 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 422 μ.
  • Σχόλιο: Συνδέεται με μονοπάτια όμορου Δήμου Πάργας

Τμήμα Σαμονίδα – Κάστρο Κιάφας

  • Κατηγορία: Απλή πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 2,8
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 1 ώρα
  • Υψομετρική διαφορά 302 μ.
  • Κατάσταση εδάφους: Δρόμος 2,8 χλμ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Νότια
  • Χαμηλότερο σημείο: 393 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 695 μ.

Θέσεις ενδιαφέροντος

Γλυκή

Αποτελεί την ιδανική αφετηρία για την εξερεύνηση της περιοχής. Χτισμένη στις όχθες του Αχέροντα, η Γλυκή είναι ένας οικισμός με ιστορία που εκτείνεται από την ελληνιστική έως τη βυζαντινή εποχή, ενώ είναι δημοφιλής προορισμός για φυσιολατρικές και υπαίθριες δραστηριότητες.

Πηγές του Αχέροντα

Ακολουθώντας τη ροή, το ποτάμι εισέρχεται στα επιβλητικά Στενά του Αχέροντα, όπου επί χιλιάδες χρόνια το νερό έχει σμιλεύσει τα ασβεστολιθικά πετρώματα, δημιουργώντας ένα εντυπωσιακό φαράγγι. Οι απόκρημνοι βράχοι, τα κρυστάλλινα νερά και η πυκνή παραποτάμια βλάστηση συνθέτουν ένα οικοσύστημα εξαιρετικής οικολογικής αξίας, καταφύγιο για προστατευόμενα είδη όπως ο λύκος (Canis lupus), η βίδρα (Lutra lutra), το δεντροβάτραχο (Hyla arborea), αλλά και σημαντικά είδη ιχθυοπανίδας, όπως ο γουρνόψαρος (Aphanius fasciatus) και η λάρα (Phoxinelus pleurobipunctatus). Η περιοχή έχει ενταχθεί στο ευρωπαϊκό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura 2000.

Πύλες του Άδη

Στην αρχαία ελληνική μυθολογία, ο Αχέροντας ήταν ο ποταμός που οδηγούσε στον Κάτω Κόσμο. Διασχίζοντας το φαράγγι, θα περάσετε από τις θρυλικές Πύλες του Άδη, απ’ όπου, σύμφωνα με την παράδοση, οι ψυχές των νεκρών επιβιβάζονταν στη βάρκα του Χάροντα για να διασχίσουν τον ποταμό και να φτάσουν στο βασίλειο του Άδη, ενώ ο Κέρβερος φύλαγε την είσοδο, εμποδίζοντας κάθε ζωντανό να περάσει.

Στα δεξιά σας, ψηλά στην πλαγιά, διακρίνεται η θρυλική Σκάλα της Τζαβέλαινας. Σύμφωνα με μία εκδοχή της τοπικής παράδοσης, η Μόσχω, σύζυγος του Λάμπρου Τζαβέλα, διέταξε τη διάνοιξη αυτού του τολμηρού περάσματος, με τους μαστόρους να εργάζονται κρεμασμένοι στα απόκρημνα βράχια. Μια άλλη εκδοχή αφηγείται πως η ίδια η καπετάνισσα επιχείρησε να διασχίσει το επικίνδυνο πέρασμα έφιππη, χάνοντας εκεί τη ζωή της.

Γέφυρα του Ντάλα

Το γεφύρι πήρε το όνομά του από τον παλιό νερόμυλο του Ντάλα, τα ερείπια του οποίου σώζονται λίγο χαμηλότερα. Για πολλές γυναίκες του Σουλίου, αποτελούσε μέρος μιας απαιτητικής καθημερινής διαδρομής προς τον μύλο, όπου άλεθαν τα σιτηρά τους, και στη συνέχεια προς το ορμητικό ρέμα του Τσαγγαριώτη για το πλύσιμο των ρούχων. Σήμερα διατηρούνται μόνο τα ερείπια του γεφυριού, το οποίο έχει χαρακτηριστεί ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το Υπουργείο Πολιτισμού.

Σαμονίδα

Η Σαμονίδα υπήρξε ένας από τους ιστορικούς οικισμούς του Σουλίου και συνδέεται άμεσα με την καθημερινή ζωή και τους αγώνες των Σουλιωτών κατά την περίοδο της Οθωμανικής κυριαρχίας.

Κάστρο της Κιάφας

Χτισμένο σε στρατηγική θέση, το Κάστρο της Κιάφας αποτελούσε το ισχυρότερο οχυρό του Σουλίου και το τελευταίο καταφύγιο των Σουλιωτών κατά τις συγκρούσεις με τον Αλή Πασά. Τα σωζόμενα τείχη και η μοναδική θέα προς την ευρύτερη περιοχή υπενθυμίζουν τη σημασία του ως σύμβολο αντίστασης και ελευθερίας.

Μονοπάτι 2

«Κοινότητα Ελαταριάς-Αναρριχητικό πεδίο Ελαταριάς»- θέση «Σέλλωμα Λιβαδειού»- κορυφή Χιονίστρα»

Γενικά στοιχεία

Συνολικό μήκος: 4.525 μ.

Μονοπάτι: 4.245 μ.

Χωμ/δρομος: 280 μ.

Χρόνος πεζοπορίας: 2 ωρ. 40 λεπ.

Από το κατάφυτο ελατόδασος στη γυμνή κορυφή

Η διαδρομή από την Ελαταριά έως την κορυφή Χιονίστρα αποκαλύπτει την ομορφιά του ορεινού τοπίου του Δήμου Σουλίου. Μέσα από πυκνά ελατοδάση, εντυπωσιακού βραχώδεις σχηματισμούς και πανοραμικές κορυφογραμμές, θα ανακαλύψετε έναν τόπο όπου η φύση κυριαρχεί. Το μονοπάτι συνδυάζει την πρόκληση της αναρρίχησης με την ανταμοιβή της θέας από μία από τις υψηλότερες κορυφές της Θεσπρωτίας.

  • Κατηγορία: Απλή Πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 4,53
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 2 ωρ. 40 λεπ.
  • Υψομετρική διαφορά: 822 μ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Νότια
  • Χαμηλότερο σημείο: 822 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 1.644 μ.

Θέσεις ενδιαφέροντος

Ελαταριά

Στην καρδιά του μεγαλύτερου ελατοδάσους της Θεσπρωτίας, η εγκαταλελειμμένη σήμερα Ελαταριά διατηρεί τη μνήμη ενός ορεινού οικισμού που γνώρισε μεγάλη ακμή. Το παλιό σχολείο έχει ανακατασκευαστεί και λειτουργεί πλέον ως ορειβατικό καταφύγιο, προσφέροντας φιλοξενία στους πεζοπόρους σε υψόμετρο 1.200 μέτρων.

Αναρριχητικά πεδία

Οι εντυπωσιακοί βραχώδεις σχηματισμοί της περιοχής έχουν διαμορφώσει ένα ιδανικό πεδίο για αναρρίχηση και εξερεύνηση. Πέντε διαδρομές διαφορετικών βαθμών δυσκολίας απευθύνονται τόσο σε αρχάριους όσο και σε έμπειρους αναρριχητές, ενώ η πορεία μέσα από το ελατοδάσος αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συνολικής εμπειρίας.

Χιονίστρα

Στα 1.644 μέτρα, η Χιονίστρα αποτελεί την Τρίτη ψηλότερη κορυφή της Θεσπρωτίας. Από εδώ το βλέμμα ταξιδεύει στις κορυφογραμμές της Ηπείρου, με την αντικρινή κορυφή του Γκορίλα να δεσπόζει στο ορεινό τοπίο.

Μονοπάτι 3

«Πύργος "Κούλια" - Κάστρο Παραμυθιάς»

Γενικά στοιχεία

Συνολικό μήκος: 917 μ.

Μονοπάτι: 917 μ.

Χρόνος πεζοπορίας: 40 λεπ.

Εξερευνήστε τη βυζαντινή και οθωμανική κληρονομιά της πόλης

Η διαδρομή είναι μια σύντομη αλλά ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα περιήγηση στη βυζαντινή και οθωμανική ιστορία της πόλης. Τα δύο εμβληματικά μνημεία εξιστορούν τη στρατηγική σημασία της Παραμυθιάς, προσφέροντας μια μοναδική ευκαιρία γνωριμίας με την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά της.

  • Κατηγορία: Απλή Πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 0,92
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 40 λεπ.
  • Υψομετρική διαφορά: 163 μ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Βορειοανατολική
  • Χαμηλότερο σημείο: 365 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 528 μ.

Θέσεις ενδιαφέροντος

Πύργος Κούλια

Η Κούλια των Μπολονάτων είναι ένας εντυπωσιακός πύργος-κατοικία του 18ου–19ου αιώνα και ένα από τα καλύτερα διατηρημένα δείγματα οχυρωματικής αρχιτεκτονικής στη βορειοδυτική Ελλάδα. Ο αμυντικός της σχεδιασμός μαρτυρά τις συνθήκες ανασφάλειας της εποχής και αναδεικνύει την ιστορία της Παραμυθιάς κατά την οθωμανική περίοδο.

Κάστρο Παραμυθιάς

Χτισμένο τον 6ο αιώνα μ.Χ. από τον αυτοκράτορα Ιουστινιανό Α΄ πάνω στα ερείπια αρχαιότερου ελληνιστικού οχυρού, το Κάστρο της Παραμυθιάς υπήρξε το σημαντικότερο αμυντικό έργο της περιοχής. Τα σωζόμενα κατάλοιπα των βυζαντινών και οθωμανικών περιόδων αφηγούνται τη μακραίωνη ιστορία του, ενώ η πανοραμική θέα από την ακρόπολη αποκαλύπτει τη στρατηγική σημασία της θέσης του.

Μονοπάτι 4

«Πολύδροσο - Κρήνη «Τζουρλόγγο» - Παρκιό - Ιερά Μονή Μίχλας»

Γενικά στοιχεία

Συνολικό μήκος: 3.545 μ.

Μονοπάτι: 2.872 μ.

Χωμ/δρομος: 673 μ.

Χρόνος πεζοπορίας: 2 ωρ. 10 λεπ.

Στην καρδιά της προστατευόμενης περιοχής του Καλαμά

Ανακαλύψτε μια διαδρομή που ξεδιπλώνεται ανάμεσα σε πυκνά δάση, δροσερές πηγές και τόπους με σημαντικό πολιτιστικό αποτύπωμα. Με αφετηρία το Πολύδροσο, το μονοπάτι ακολουθεί τη σκιά του ποταμού Καλαμά, περνώντας από σημεία όπου το νερό διαμόρφωσε για αιώνες το φυσικό τοπίο και την καθημερινή ζωή των κατοίκων. Η ανάβαση οδηγεί σε ένα φυσικό μπαλκόνι με πανοραμική θέα στην προστατευόμενη περιοχή του Καλαμά, πριν καταλήξει στην ιστορική Ιερά Μονή Μίχλας.

  • Κατηγορία: Απλή Πεζοπορία
  • Διαδρομή: Διάσχιση
  • Χιλιόμετρα: 3,545
  • Χρόνος χωρίς στάσεις: 2 ωρ. 10 λεπ.
  • Υψομετρική διαφορά: 189 μ.
  • Συνολική κατεύθυνση πορείας: Δυτική
  • Χαμηλότερο σημείο: 443 μ.
  • Ψηλότερο σημείο: 689 μ.

Θέσεις ενδιαφέροντος

Πολύδροσο

Στην καρδιά της προστατευόμενης περιοχής των Στενών του Καλαμά, το Πολύδροσο σας προσκαλεί να γνωρίσετε έναν τόπο όπου η φύση, η ιστορία και η ζωντανή παράδοση συνυπάρχουν αρμονικά. Περιηγηθείτε στα γραφικά του δρομάκια και ανακαλύψτε τον ιστορικό ναό του Αγίου Δημητρίου, που χρονολογείται στον 16ο αιώνα. Εκεί θα βρείτε και το παλαιότερο Λαογραφικό Μουσείο της Θεσπρωτίας και θα γνωρίσετε την ιστορία ενός οικισμού που διαμορφώθηκε στα τέλη του 18ου αιώνα. Εδώ γεννήθηκε και το Πολυφωνικό Καραβάνι, μια πρωτοβουλία που ανέδειξε την πολυφωνική παράδοση της Ηπείρου και τη σύστησε στο κοινό σε όλη την Ελλάδα και τον κόσμο.

Κρήνη «Τζουρλόγγο»

Κάτω από τη σκιά των δέντρων και δίπλα στον Καλαμά, η βρύση «Τζούρλογγο» προσφέρει μια φυσική στάση ξεκούρασης. Οι άφθονες πηγές της περιοχής χαρίζουν δροσιά όλον τον χρόνο, ενώ άλλοτε οι βρύσες αυτές ήταν τόποι ζωής: προμήθευαν τα νοικοκυριά με νερό, ξεδιψούσαν τους ταξιδιώτες και φιλοξενούσαν τις καθημερινές συναντήσεις των κατοίκων.

Παρκιό

Σταθείτε για λίγο στο Παρκιό και αφήστε το βλέμμα να ακολουθήσει την κοιλάδα του Καλαμά. Από αυτή τη θέση θέας αποκαλύπτεται το μωσαϊκό της προστατευόμενης περιοχής, προσφέροντας μια διαφορετική οπτική του τοπίου και της ιδιαίτερης οικολογικής του αξίας. Η περιοχή, γνωστή και ως Στενά του Καλαμά, φιλοξενεί πολλά είδη πανίδας, μερικά εκ των οποίων είναι σπάνια ή και απειλούμενα, όπως η Βίδρα (Lutra lutra), η Μεσογειακή χελώνα (Testudo hermanni) η Πέστροφα (Salmo farioidesκαι ο Θεσπρωτικός πελασγός (Pelasgus thesproticus).

Ιερά Μονή Μίχλας

Χτισμένη το 1845 από τον ηγούμενο Λεόντιο της Μονής Βέλλιανης, η Ιερά Μονή Μίχλας είναι αφιερωμένη στη Γέννηση της Παναγίας της Λαμποβήθρας, μιας λατρευτικής παράδοσης που συνδέει τη Θεσπρωτία με την περιοχή του Άνω Λαμπόβου. Σήμερα διατηρείται το καθολικό της μονής, ένας χώρος που προσκαλεί τον επισκέπτη να γνωρίσει μια λιγότερο γνωστή πτυχή της θρησκευτικής και ιστορικής κληρονομιάς της περιοχής.